Öne çıkan · Şirket Değerleme · Çarpan Yöntemi
Peer Group Seçimi: Doğru Emsal Seti Nasıl Kurulur?
Peer group, çarpan analizinde emsal şirket kümesidir; boyut, marj, iş modeli ve coğrafya yakınlığı olmadan EV/EBITDA kıyası yanıltır. Outlier temizliği, dahil/hariç gerekçesi ve medyan yerine bant kullanımı zorunludur.
YAZAN: BARIŞ BAĞIRLAR · GÖZDEN GEÇİRME: 2026-07-28 · 26 dk okuma
Önemli çıkarımlar
- ✓5–8 emsal ideal; daha az istatistik zayıf, daha fazla gürültü.
- ✓NACE kodu tek başına yeterli değil; alt segment ve marj eşleşmesi şart.
- ✓Halka açık ↔ KOBİ çarpanı aynı değil; boyut indirimi gerekçelenir.
- ✓Outlier çarpanlar (M&A balonu, distressed) medyana zorla sokulmaz.
- ✓Dahil/hariç listesi yazılı ve DD'de savunulabilir olmalı.
- ✓Peer medyanı EV bandının ortası; DCF ile çapraz şart.
- ✓Endeks kartları peer havuzu için başlangıç: /kaynaklar/turkiye-kobi-carpan-endeksi.
- ✓Zayıf peer seti çarpanı değil güveni öldürür.
Ücretsiz uygula: Aynı metodolojiyi canlı araçta 3 dakikada çalıştırın.
Kavramın işlem pratiğindeki yeri
Peer group (emsal kümesi), göreli değerlemede "hangi şirketlere benziyoruz?" sorusunun yapılandırılmış cevabıdır. EV/EBITDA, EV/Sales veya P/E uygulanmadan önce peer setinin kalitesi belirlenmelidir. Zayıf peer, doğru formülle yanlış fiyat üretir — bu, çarpan analizinde en sık görülen sessiz hatadır.
Türkiye KOBİ satışlarında peer genelde halka açık sektör şirketleri, kapalı işlem duyumları ve danışmanlık veri tabanlarının kesişiminden oluşur. Hiçbir kaynak tek başına yeterli değildir. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; SPK lisanslı bağımsız ekspertiz raporu veya yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz.
Profesyonel peer dosyası üç sayfadan oluşur: dahil listesi, hariç listesi (gerekçeli), istatistik özeti (medyan, persentil, uygulanan indirimler).
Peer seçimi bir kez yapılıp unutulmaz; DD sırasında alıcı listeyi item item sorgular.
Türkiye KOBİ gerçekliği ve 2026 bağlamı
2026 Türkiye'de ambalaj, gıda, lojistik ve otomotiv yan sanayi en aktif peer arama alanlarıdır. Enflasyon muhasebesi halka açık şirketlerde farklı uygulanabilir; KOBİ ile kıyas öncesi dipnot kontrol edilir.
Kapalı işlem peer'leri doğrulama zorluğu taşır; "duyum" ile "doğrulanmış" ayrılır. Doğrulanmamış anekdot peer setine girmez.
Yabancı listede işlem gören Türk şirketleri likidite primi taşır; KOBİ indirimi gerekçelenmelidir.
/kaynaklar/turkiye-kobi-carpan-endeksi sektör kartları peer aday havuzu sağlar.
Normalize finansal ve net borç disiplini
Peer eşleşmesinde normalize EBITDA marjı en güçlü filtredir. Ciro bandı ±%40 toleransla kullanılabilir; marj farkı ±5 puan aşılırsa emsal çıkarılır. Borç/EBITDA profili farklıysa finansal risk aynı fiyatlanmaz.
Net borç peer kıyasını doğrudan etkilemez (çarpan EV seviyesindedir) ama equity müzakeresinde alıcı yüksek kaldıraçlı peer'i "risk sinyali" olarak kullanır.
Coğrafya: ağırlıklı ihracat yapan KOBİ ile iç pazar odaklı emsal aynı çarpanı hak etmez. AB ihracat payı %30 üzeri kalite sinyali olabilir.
/hesaplamalar/sirket-degeri-hesaplama ile hedef şirket metriklerini kilitleyin.
Çarpan bandı ile DCF çapraz kontrolü
Peer medyan EV/EBITDA × hedef normalize EBITDA = EV bandı. Equity için net borç düşülür. DCF equity ile çapraz: ayrışma >%15 ise peer veya WACC gözden geçirilir.
Persentil bandı (25–75) medyandan daha robust müzakere aralığı verir. Tek medyan sunumu yapay keskinlik yaratır.
Peer setinde 8x outlier varsa medyan 5,2x'ten 5,8x'e sıçrar; outlier gerekçesiz dahil edilmemelidir.
/ucretsiz-sirket-degerleme DCF bandı ile peer bandını aynı tabloda gösterin.
Peer seçimi ve outlier yönetimi
Outlier türleri: distressed satış (iflas yakını), stratejik balon (rekabet engelleme), COVID anomalisi, mega deal (devler arası). Her biri ayrı etiketlenip çıkarılır.
Halka açık şirkette tek günlük kur şoku EV/EBITDA'yı geçici bozar; 90 günlük ortalama kullanılabilir.
Muhasebe farkı: TFRS 16 leasing etkisi peer'ler arasında farklı uygulanmış olabilir; lease-adjusted EBITDA ile hizalayın.
Dahil/hariç tablosu DD'nin ilk gün sorusuna hazır cevaptır.
Müzakere masasında savunulabilir band
Satıcı "5 seçkin peer" sunar; alıcı "12 peer medyanı" ister — genelde ortada 6–7 emsal kalır. Müzakere peer listesi üzerinde de yapılır.
Peer setine rakip eklemek stratejik sinyal verir ama rakibin marjı çok yüksekse medyanı şişirir; dikkatli kullanın.
Finansal sponsor alıcı peer setini IRR modeline bağlar; stratejik alıcı sinerji slide'ına peer medyanını koyar.
Term sheet'e "peer seti ek-3" referansı eklenmesi disiplin göstergesidir.
Due diligence ve veri odası hazırlığı
DD'de alıcı kendi peer setini oluşturur; satıcı seti ile delta analiz yapar. Delta >0,5x ise fiyat tartışması kaçınılmazdır.
Veri odasında peer şirketlerin halka açık finansalları (KAP) ve sektör raporları bulundurulmalıdır.
Kapalı işlem peer doğrulaması için NDA altında danışman mektubu istenebilir.
Hisse devri hazırlık listesinde peer dosyası zorunlu kutudur.
SPA / term sheet kalemleri
SPA'da "fairness of peer selection" nadiren yazılır ama fiyat mekanizması EBITDA × çarpana dayanıyorsa peer listesi ekine konur.
Earn-out KPI'ları peer performansına referans vermemeli; hedef şirket operasyonel metrikleri kullanılmalı.
Reps: peer setindeki veri hatası satıcı sorumluluğu değildir; satıcı kendi finansalının doğruluğundan sorumludur.
Hukuki inceleme peer metodolojisini değil SPA maddelerini kapsar.
Vergi, hukuk ve YMYL sınırları
Peer analizi vergi tavsiyesi değildir. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; SPK lisanslı bağımsız ekspertiz raporu veya yatırım tavsiyesi niteliği taşımaz.
YMYL: emsal seçimi özneldir; ikinci görüş alınabilir.
Kişisel veri: kapalı işlem detayları NDA kapsamında paylaşılır.
SPK halka arz emsali ile özel satış emsali farklı amaç taşır.
Sektör farklılaşması ve kalite primi
Ambalaj peer'inde hammadde hedge yeteneği marjı ayırır. Yazılım peer'inde NRR ve CAC payback. Lojistik peer'inde filo sahipliği vs kiralama.
Kalite primi peer seti medyanının üstüne çıkmayı haklı çıkarır; gerekçe tablosu şart.
Distressed peer bandın alt ucunu çeker; sağlıklı şirket distressed emsal ile kıyaslanmaz.
/kaynaklar/turkiye-kobi-carpan-endeksi alt segment kartları peer havuzunu daraltır.
Hata modları ve kırmızı bayraklar
Hata #1: sektör ortalamasını peer sanmak. Hata #2: tek rakip işlemini medyan saymak. Hata #3: marj filtresi uygulamamak.
Hata #4: halka açık çarpanı indirimsiz KOBİ'ye uygulamak. Hata #5: peer listesini DD'ye taşımamak.
Peer seti 12 aydan eskiyse güncellenmeli; kur ve faiz rejimi değişti.
Otomatik ekran (screener) yalnızca başlangıç noktasıdır; nihai peer kararı insan onaylı olmalıdır.
Uygulama özeti ve sonraki adımlar
Özet: profil → aday havuz → filtre → outlier temizlik → medyan/bant → DCF çaprazı. /kaynaklar/turkiye-kobi-carpan-endeksi + /hesaplamalar/sirket-degeri-hesaplama.
/hisse-devri-sirket-degerleme peer seti sonrası equity bandını doğrular.
Peer metodolojisi YMYL kapsamında bilgilendirme sunar; SPK lisanslı değerleme raporu veya yatırım tavsiyesi değildir.
İlgili: ev-ebitda, turkiye-ebitda-carpanlari, nav.
peer-group-secimi enterprise derinleştirme 13
peer-group-secimi karar dosyasında kaynak-tarih-tanım yazılmadan rakam konuşmak spekülasyondur. Son yıl kolonu ve para birimi rejimi omurgadır.
peer-group-secimi için 2026 Türkiye ortamında çıktı tek nokta değil; bant ve hassasiyet zorunludur. Sapma %25+ ise varsayımı düzeltin.
peer-group-secimi: banka CFADS/DSCR, yatırımcı dilüsyon-büyüme, alıcı QoE dilini aynı rakama farklı bağlar; masa amacını ilk satırda yazın.
peer-group-secimi yeniden üretim yolu hesaplayıcı + /kaynaklar/turkiye-kobi-carpan-endeksi + /ucretsiz-sirket-degerleme üçlüsüdür. YMYL bilgilendirme; SPK ekspertiz değil. Damga 2026-07-27.
peer-group-secimi enterprise derinleştirme 14
peer-group-secimi karar dosyasında kaynak-tarih-tanım yazılmadan rakam konuşmak spekülasyondur. Son yıl kolonu ve para birimi rejimi omurgadır.
peer-group-secimi için 2026 Türkiye ortamında çıktı tek nokta değil; bant ve hassasiyet zorunludur. Sapma %25+ ise varsayımı düzeltin.
peer-group-secimi: banka CFADS/DSCR, yatırımcı dilüsyon-büyüme, alıcı QoE dilini aynı rakama farklı bağlar; masa amacını ilk satırda yazın.
peer-group-secimi yeniden üretim yolu hesaplayıcı + /kaynaklar/turkiye-kobi-carpan-endeksi + /ucretsiz-sirket-degerleme üçlüsüdür. YMYL bilgilendirme; SPK ekspertiz değil. Damga 2026-07-27.
peer-group-secimi enterprise derinleştirme 15
peer-group-secimi karar dosyasında kaynak-tarih-tanım yazılmadan rakam konuşmak spekülasyondur. Son yıl kolonu ve para birimi rejimi omurgadır.
peer-group-secimi için 2026 Türkiye ortamında çıktı tek nokta değil; bant ve hassasiyet zorunludur. Sapma %25+ ise varsayımı düzeltin.
peer-group-secimi: banka CFADS/DSCR, yatırımcı dilüsyon-büyüme, alıcı QoE dilini aynı rakama farklı bağlar; masa amacını ilk satırda yazın.
peer-group-secimi yeniden üretim yolu hesaplayıcı + /kaynaklar/turkiye-kobi-carpan-endeksi + /ucretsiz-sirket-degerleme üçlüsüdür. YMYL bilgilendirme; SPK ekspertiz değil. Damga 2026-07-27.
peer-group-secimi enterprise derinleştirme 16
peer-group-secimi karar dosyasında kaynak-tarih-tanım yazılmadan rakam konuşmak spekülasyondur. Son yıl kolonu ve para birimi rejimi omurgadır.
peer-group-secimi için 2026 Türkiye ortamında çıktı tek nokta değil; bant ve hassasiyet zorunludur. Sapma %25+ ise varsayımı düzeltin.
peer-group-secimi: banka CFADS/DSCR, yatırımcı dilüsyon-büyüme, alıcı QoE dilini aynı rakama farklı bağlar; masa amacını ilk satırda yazın.
peer-group-secimi yeniden üretim yolu hesaplayıcı + /kaynaklar/turkiye-kobi-carpan-endeksi + /ucretsiz-sirket-degerleme üçlüsüdür. YMYL bilgilendirme; SPK ekspertiz değil. Damga 2026-07-27.
Peer eşleşme kriterleri (örnek ambalaj hedefi)
| Kriter | Hedef | Tolerans |
|---|---|---|
| EBITDA marjı | %11–13 | ±4 puan |
| Ciro (M TL) | 180–220 | ±40% |
| Coğrafya | TR + AB ihracat | Aynı bölge tercih |
| Kapasite kullanımı | >%75 | ±10 puan |
| Top-3 müşteri | <%45 | ±15 puan |
| Borç/EBITDA | <3,0x | ±1,0x |
Ambalaj KOBİ peer seti kurulumu
Hedef: ciro 196M TL · EBITDA marjı %12,1 · fleksible film ağırlıklı · 6 aday emsal
Aday listesi
6 halka açık/KOBİ aday; 2'si rigid kutu nedeniyle çıkarıldı.
Marj filtresi
Kalan 4'ün EBITDA marjı %9–14; medyan EV/EBITDA 5,1x.
Boyut indirimi
Halka açık emsal 5,6x → KOBİ için −0,4x; hedef 5,2x.
EV bandı
Normalize EBITDA 23,7M × 4,9–5,5x = EV 116–130M TL.
Peer seti 4 emsal + gerekçeli 2 hariç; medyan 5,1x, hedef çarpan 5,2x.
Adım adım uygulama
ADIM 1
Hedef profili tanımla
Ciro, EBITDA marjı, büyüme, coğrafya, kapasite ve müşteri tipini tek sayfada yaz.
ADIM 2
Emsal havuzu tara
Halka açık, kapalı işlem duyumu ve sektör endeks kartından aday listesi çıkar.
ADIM 3
Eşleşme skoru uygula
Marj ±5 puan, ciro ±50%, coğrafya ve ürün karması filtreleri uygula.
ADIM 4
Outlier temizle
Distressed, mega deal veya farklı muhasebe politikası olanları gerekçeyle çıkar.
ADIM 5
Medyan ve bant hesapla
25–75 persentil veya düşük–medyan–yüksek üçlüsünü EV/EBITDA için raporla.
ADIM 6
DCF çaprazı kilitle
Peer EV bandını DCF equity ile kıyasla; ayrışmayı varsayımlarda çöz.
Sık sorulanlar
- Peer group nedir?
- Çarpan analizinde emsal şirket kümesi.
- Kaç emsal ideal?
- 5–8; istatistik ve alaka dengesi.
- NACE yeterli mi?
- Hayır; alt segment ve marj eşleşmesi gerekir.
- Outlier nasıl çıkarılır?
- Gerekçeli hariç listesi; distressed, anomali, muhasebe farkı.
- Boyut indirimi ne kadar?
- Bağlama göre %15–30; gerekçe yazılmalı.
- Halka açık peer KOBİ'ye uygulanır mı?
- İndirim ve kalibrasyon ile; doğrudan değil.
- Medyan mı bant mı?
- Bant (persentil veya düşük–medyan–yüksek) tercih edilir.
- DCF çaprazı şart mı?
- Evet; peer tek başına yeterli değil.
- Endeks peer sağlar mı?
- Havuz ve bant referansı; nihai set işlem spesifik.
- Yatırım tavsiyesi midir?
- Hayır.